منو
مجله پزشکی
در میان بیش از هزاران مقاله پزشکی جستجو کنید
جستوجوی هوشمند مراکز درمانی و پزشکی
از میان بیش از ده هزار مرکز ثبت شده برای اولین بار در کشور
قد کودک تازه متولد شده نشانه ای برای رشد
قد کودک تازه متولد شده نشانه ای برای رشد

قد نوزاد؛ دغدغه ای برای والدین

تاریخ انتشار:
۱۳۹۸-۱۲-۰۴
زمان مورد نیاز:
4 دقیقه
آخرین بروزرسانی:
۱۴۰۱-۰۹-۲۲
مقالات عمومی
در این مقاله میخوانید:

سنجش قد نوزاد، مهمترین راهکار برای پیشگیری از مشکلات رشد کودک است. این امر اهمیت قد نوزاد را در سنجش سلامت او نشان می‌دهد. خوشبختانه روشهای پزشکی معتبری برای اندازه‌گیری قد وجود دارد. اما بهتر است، والدین نیز نسبت به این موضوع آگاهی داشته باشند. زیرا می‌توان با انجام اقداماتی ساده در دوران بارداری به نرمال بودن قد نوزاد کمک کرد. کوتاهی یا بلندی غیرعادی نوزاد همیشه نگران‌کننده نیست. اما داشتن اطلاعات کافی می تواند از بسیاری عوارض جدی‌تر در آینده جلوگیری کند.

این مقاله به بررسی قد نوازاد در زمان تولد و ماه‌های بعد از آن می‌پردازد. مطالبی مانند میانگین قد نوزاد براساس جنسیت و الگوهای رشد بیان شده است. بخش‌های مختلف متن، براساس مهمترین دغدغه های والدین تنظیم شده است؛ تا از این طریق به اساسی ترین سوالات در مورد قد نوزاد پاسخ دهیم. در طول متن جدول‌ های مربوط به قد نوزاد قرار داده شده است تا اطلاعات به طور دقیق و طبقه بندی شده در اختیار شما قرار گیرد. اگر شما هم نگران قد نوزاد خود هستید، این مقاله را از دست ندهید.

میانگین و استاندارد قد نوزاد دختر و پسر

قد نوزادان یکی از معیارهای مهم سلامت رشد نوزاد است. سازمان بهداشت جهانی برای قد استاندارد نوزادان، داده­هایی مشخص کرده است که ارزیابی قد طبیعی نوزاد را ممکن ساخته است. قد خوابیده نوزاد هنگام تولد بین ۴۵٫۷۲ سانتی­متر تا ۵۵٫۸۸ سانتی­متر است و متوسط قد نوزاد تازه متولد شده ۵۰٫۸ سانتی­متر است. قد نوزاد پسر معمولا از قد نوزاد دختر هنگام تولد بلندتر است. البته قرار نداشتن قد نوزاد در این بازه، همیشه نگران کننده نیست و نمی­تواند نشان­دهنده مشکل جدی برای نوزاد باشد.

اندازه قد نوزاد تازه متولد شده باید چند باشد؟

الگوی رشد و جدول تغییرات قد نوزاد

قد بچه سالم از یک الگوی رشد نرمال و مشخص پیروی می­کند. یکی از موارد که در الگوی رشد مورد ارزیابی قرار می­گیرد، رشد قد نوزاد در بازه های زمانی مختلف است. با کمک نمودار الگوی رشد می­توان از روند طبیعی افزایش قد نوزاد آگاه شد. الگوی رشد در کودکان با توجه به جنسیت آن­ها متفاوت است. در جدول زیر نحوه محاسبه قد نوزادان و کودکان طبیعی آمده است:

جدول قد نوزاد دختر و پسر

عوامل موثر بر قد بچه تازه متولد شده

رشد قد نوزاد از دوران جنینی شروع می­شود. بنابراین پدر و مادرها بهتر است تلاش­ خود را از همین دوران آغاز کنند. عوامل ژنتیکی و محیطی بسیاری بر قد نوزاد موثر است. وضعیت مادر به دلیل ارتباط جسمی و روحی که با نوزاد دارد، بر رشد نوزاد از جمله قد او تاثیر بسزایی دارد. در جدول زیر به عوامل موثر بر قد نوزاد اشاره شده است:

تأثیر ژنتیک و سایر عوامل بر قد نوزاد

در برخی منابع سن مادر و فصل تولد نوزاد نیز به عنوان عامل تأثیرگذار بر قد نوزاد بیان شده است. اما این موضوع تنها در حد نظریه است و از نظر علم پزشکی تایید نشده است

دلایل و عوامل بیرونی کوتاهی و رشد کم قد نوزاد

کوتاهی قد نوزاد هنگام تولد در بسیاری از موارد پس از مدتی برطرف می‌شود. اما اگر این موضوع در ماه های بعدی همچنان ادامه پیدا کرد، نیاز به بررسی پزشکی دارد.  در این شرابط متخصص اطفال سابقه قد نوزاد را بررسی می کند. سپس براساس آن می تواند در مورد قد نوزاد نتیجه گیری نماید. گاهی نیز  آزمایشات مختلفی  انجام می‌دهد و در صورت نیاز داروهای خاصی تجویز می‌کند. اما بطور قطعی نمی‌توان در مورد کوتاهی قد نوزاد در آینده اظهار نظر کرد. نشانه‌های زیر عواملی هستند که ما را به پاسخ این سوال که چرا نوزاد قد نمی‌کشد، می‌رسانند.

  • سابقه وراثتی در خانواده
  • وضعیت تغذیه و شیر مادر نوزاد
  • اختلال در رشد قد نوزاد براساس منحنی نرمال رشد
چرا نوزادم قد نمی‌کشد؟

ارتباط قد نوزاد با بیماری ها و اختلالات

رشد زیاد قد نوزاد یا کوتاهی غیر طبیعی آن می­تواند نشانه اختلال یا بیماری باشد. در جدول زیر به بیماری‌هایی که بر بر رشد قد نوزاد تاثیر دارند، اشاره شده است:

رشد زیاد یا کم قد نوزاد نشانه چیست؟

راهکار افزایش قد بچه تازه متولد شده

اگر چه هشتاد درصد قد کشیدن نوزاد تحت تاثیر ژنتیک است اما با تغییر سبک زندگی، می­توان به افزایش قد کودک امیدوار بود. بخشی از اقدامات تأثیرگذار بر قد نوزاد به مراقبت‌های دوران بارداری مربوط می­شود و بخشی دیگر به بعد از تولد نوزاد وابسته است. این راهکار ها به شرح زیر است:

مراقبت‌های پیش از زایمان برای رشد قد نوزاد:

 مراقبت‌های پیش از زایمان در سلامت مادر و نوزاد نقش بسزایی دارند. مادر این مراقبت‌ها را پیش از ورود به دوران بارداری شروع می‌کند. مهمترین مراقبتهای لازم برای رشد قد نوزاد قبل از اقدام به حاملگی عبارت است از:

  • تغذیه و رژیم غذایی مادر: مهم‌ترین عامل تاثیرگذار بر رشد قد و تکامل نوزاد، تغذیه مناسب مادر است. زیرا وجود برخی مواد مغذی در برنامه غذایی مادر اهمیت بالایی دارد. در جدول زیر مواد غذایی مورد نیاز مادر جهت رشد قد نوزاد آورده شده است:
رژیم غذایی موثر بر رشد قد جنین
  • مراقبت های پرشکی مادر پیش از اقدام به بارداری: مراقبت پزشکی تضمینی برای افزایش قد نوزاد نیست. اما توصیه های پزشکی می تواند موثر باشد. لازم به ذکر است که این پیشنهاد به معنی استفاده خودسرانه از داروهای تبلیغی نمی شود. هرگونه اقدام پزشکی و مصرف دارو با هدف افزایش قد نوزاد پیش از حاملگی، باید با نظارت پزشک انجام شود.

راهکار برای کمک به رشد نوزاد تازه متولد شده:

اقدامات لازم جهت رشد قد شیرخوار تازه متولد شده به شرح زیر است:

  • تغذیه از طریق شیر مادر
  • کیفیت مراقبت والدین از نوزاد
  • ایجاد محیطی آرام و به دور از استرس برای کودک
  • خواب کافی نوزاد شیرخوار
  • مراقبت­های پزشکی
برای افزایش قد نوزادمان چه کنیم

تأثیر نوع تغذیه بر قد کودک تازه متولد شده

شیر مادر برای تغذیه نوزاد بهترین انتخاب است. تغذیه کودک با شیر مادر نه تنها سبب رشد طبیعی او از جمله افزایش قد می­شود، بلکه نوزاد را از بیماری­ها و عفونت­ها ایمن می­کند. در حالی که شیرخشک فاقد این مواد مغذی است و معمولا چاق کننده است. از طرفی بدن نوزاد، شیر مادر را به راحتی می­پذیرد اما ممکن است نسبت به شیرخشک واکنش نشان دهد. طبق تحقیقات افزایش قد نوزاد با تغذیه از شیر مادر امری بدیهی است.

افزایش قد نوزاد با تغذیه و شیر مادر

تاثیر برنامه غذایی مادر بر رشد قد نوزاد

تغذیه مادر شیرده برای افزایش قد نوزاد بسیار اهمیت دارد. در ۶ ماه نخست زندگی نوزاد این اهمیت بیشتر احساس می­شود زیرا تنها منبع تغذیه برای نوزاد در این دوران شیر مادر است. مادران با داشتن یک برنامه غذایی مناسب، سلامت خود و نوزادشان را با هم تامین می­کنند. گنجاندن تمام منابع غذایی طبیعی در این برنامه ضروری است. همچنین دوری از مصرف مواد فرآوری شده و اسیدی هرگز فراموش نشود. در جدول زیر گروه های غذایی مختلف و تاثیر هر یک بر قد نوزاد شرح داده می­شود:

جدول مواد غذایی مورد نیاز مادر برای افزایش قد نوزاد

زمان مراجعه به پزشک جهت اندازه گیری قد نوزاد

اندازه­گیری رشد نوزاد که شامل قد نیز می­شود بصورت منظم با مراجعه به مراکز بهداشتی درمانی یا پزشک انجام می­شود. به جهت اهمیت رشد کودک در هر بار مراقبت، قد نوزاد از بدو تولد تا ۶ سالگی اندازه­گیری می­شود. با توصیه پزشک، کودکان در نخستین سال زندگی خود حداقل ۷ بار به پزشک اطفال مراجعه می کنند تا سلامت عمومی و  رشد نوزاد تحت نظر باشد.

مراجعه به پزشک برای قد نوزاد

چه زمانی برای قد نوزاد نگران باشیم

بعضی نوزادان در ابتدا قدبلند هستند اما در سنین بالاتر سرعت رشد قدشان کاهش می­یابد. یا بالعکس با قدی کوتاه متولد می­شوند و با افزایش سن قد آن­ها رشد طبیعی پیدا می­کند. در این صورت جای نگرانی وجود ندارد. اما اگر این افزایش یا کاهش قد برای مدت طولانی ادامه داشت و کودک نسبت به همسالان خود رشد غیرطبیعی پیدا کرد، بهتر است به پزشک متخصص اطفال مراجعه شود. در این حالت پزشک سابقه خانوادگی و ژنتیکی کودک را بررسی می­کند. سپس در صورت نیاز با انجام آزمایش یا تجویز دارو به درمان کودک می­پردازد.

اگر سوالی در رابطه با رشد قد نوزادتان ذهن شما را درگیر کرده است، پاسخ آن را در کمترین زمان ممکن از متخصصین مجله پزشکی بخواهید.

این مقاله را پسندیدید؟
نویسنده:
کیانا جاسم‌پور
داغ‌ترین برچسب‌ها